Feedforward: betekenis, verschil met feedback en voorbeelden

In het kort: feedforward is feedback die naar de toekomst kijkt. In plaats van te bespreken wat er misging, geef je suggesties voor wat iemand de volgende keer kan doen. Het begrip is bekend geworden door coach Marshall Goldsmith. In het onderwijs wordt feedforward vaak gecombineerd met feed up en feedback: waar ga je naartoe, waar sta je nu en wat is de volgende stap?

Feedback is waardevol, maar het blijft vaak hangen in het verleden. “Die presentatie was te lang.” Dat klopt misschien, maar wat moet iemand ermee? Bovendien roept feedback over iets dat al gebeurd is snel verdediging op. Feedforward verlegt de aandacht naar wat wel kan veranderen: de volgende keer.

In deze blog lees je wat feedforward betekent, wat het verschil is met feedback en hoe je feedforward toepast in gesprekken en teams. Met voorbeelden.

Wat is feedforward?

Feedforward is een manier van terugkoppeling waarbij je je richt op de toekomst. Je geeft suggesties en ideeën voor een volgende situatie, in plaats van een oordeel over wat al gebeurd is.

Het begrip werd in organisaties bekend door de Amerikaanse executive coach Marshall Goldsmith. Hij zag dat leidinggevenden vaak defensief reageren op feedback over het verleden, maar wel openstaan voor tips voor de toekomst. Je kunt het verleden immers niet veranderen, de toekomst wel.

Feedforward betekenis: het verschil met feedback

Feedback Feedforward
Richting Verleden: wat ging er goed of mis? Toekomst: wat kun je de volgende keer doen?
Vorm Observatie of oordeel Suggestie of idee
Reactie Kan defensief maken Nodigt uit om mee te denken
Voorbeeld “Je presentatie was te lang.” “Probeer volgende keer drie kernboodschappen en houd het bij tien minuten.”

Feedforward vervangt feedback niet. Het is een aanvulling. Soms is het juist nodig om eerst te benoemen wat er gebeurde. Maar wie het gesprek afsluit met feedforward, geeft de ander iets concreets om mee aan de slag te gaan. Lees ook hoe je goed feedback geeft.

Feed up, feedback en feedforward

In het onderwijs wordt feedforward vaak gebruikt in een model met drie vragen, gebaseerd op het werk van John Hattie en Helen Timperley:

  1. Feed up: waar ga ik naartoe? Wat is het doel?
  2. Feedback: waar sta ik nu? Hoe ver ben ik gekomen?
  3. Feedforward: wat is mijn volgende stap?

Dit model werkt ook goed op het werk. Begin bij het doel, bijvoorbeeld een SMART doel, bespreek waar iemand nu staat en spreek dan samen de volgende stap af.

Voorbeelden van feedforward

  • Na een overleg: “Bij het volgende overleg zou het helpen als je de beslispunten vooraf rondstuurt.”
  • Bij een klantgesprek: “Probeer volgende keer eerst twee vragen te stellen voordat je een oplossing geeft.”
  • Bij een rapport: “Zet bij het volgende rapport de conclusie bovenaan, dan lezen managers verder.”
  • Bij samenwerking: “Als je de planning volgende keer eerder deelt, kunnen wij op tijd bijsturen.”
  • Voor jezelf: “Wat zou je in het volgende project anders doen?”

Feedforward toepassen: zo doe je het

  1. Kies één concreet onderwerp. Bijvoorbeeld presenteren, plannen of samenwerken.
  2. Vraag om suggesties, niet om een oordeel. “Wat zou ik de volgende keer kunnen doen om…?”
  3. Luister zonder te verdedigen. Zeg alleen “dankjewel”. Je hoeft niet alles over te nemen.
  4. Kies wat je gaat doen. Neem een of twee suggesties mee en probeer ze uit.
  5. Kom erop terug. Vertel later wat je hebt geprobeerd en wat het opleverde.

Goldsmith gebruikte dit ook als groepsoefening: deelnemers vragen elkaar om twee suggesties voor één ontwikkelpunt, luisteren en bedanken, en wisselen dan van rol. Zo krijg je in korte tijd veel bruikbare ideeën, zonder discussie over het verleden.

Preview van de whitepaper Van jaarlijks MTO naar continu luisteren

Gratis whitepaper

Van jaarlijks MTO naar continu luisteren

Het groeimodel in vier fasen, een zelfscan met zestien vragen en een werkblad voor je MT.

Download de whitepaper

Feedforward in de gesprekscyclus

Feedforward past goed in een doorlopende gesprekscyclus. In plaats van één keer per jaar terug te kijken, bespreek je regelmatig wat de volgende stap is. Ook in een functioneringsgesprek helpt het om het gesprek af te sluiten met feedforward: welke twee dingen ga je het komende halfjaar anders doen?

Lees ook hoe je het hele jaar door feedback organiseert, en hoe 360-feedback helpt om suggesties van meerdere collega’s op te halen.

Wanneer werkt feedforward minder goed?

Feedforward is geen oplossing voor alles. Als iemand een ernstige fout heeft gemaakt of afspraken niet nakomt, moet dat eerst benoemd worden. Dan begin je met feedback en sluit je af met feedforward. Ook werkt feedforward alleen als de suggesties concreet zijn. “Wees volgende keer wat duidelijker” helpt niemand.

Veelgestelde vragen over feedforward

Wat is feedforward?

Terugkoppeling die zich richt op de toekomst: suggesties voor wat iemand de volgende keer kan doen.

Wat is het verschil tussen feedback en feedforward?

Feedback gaat over het verleden, feedforward over de toekomst. Feedback is een observatie of oordeel, feedforward een suggestie.

Wat is feed up, feedback en feedforward?

Een model met drie vragen: waar ga ik naartoe (feed up), waar sta ik nu (feedback) en wat is mijn volgende stap (feedforward).

Wie heeft feedforward bedacht?

Het begrip werd in organisaties bekend door coach Marshall Goldsmith. In het onderwijs is het vooral bekend via het model van Hattie en Timperley.

Conclusie

Feedforward richt het gesprek op wat nog kan veranderen. Het maakt terugkoppeling minder beladen en concreter, en geeft mensen iets om mee aan de slag te gaan. Combineer het met feedback: benoem kort wat er gebeurde, en sluit af met de volgende stap.

Met Deepler 360 halen medewerkers feedback en suggesties op van collega’s en leidinggevende, zodat ontwikkeling concreet wordt. Vraag een demo aan.

Icoon van Deepler 360

Hoe zien collega's jou?

Vergelijk je zelfbeeld met de blik van een collega in de gratis 360 mini-analyse.

Verder verdiepen?

Download een van onze gratis whitepapers over luisteren in organisaties.

Nieuwe artikelen over luisteren in je inbox

Praktische inzichten voor HR en leidinggevenden. Afmelden kan altijd.

Over de auteur

Deepler

Deepler

Redactie Deepler

Deepler helpt organisaties beter presteren door beter te luisteren. Met Deepler Research, Deepler 360, Deepler Journeys en Deepler Culture vertalen we de stem van medewerkers naar concrete verbeteringen voor teams en leidinggevenden.

Deepler 360

Feedback structureel organiseren in je teams?

Ontdek hoe Deepler 360 feedback van collega’s gestructureerd ophaalt en bespreekbaar maakt.

Deepler

Beter presteren door beter luisteren

Ontdek hoe Deepler organisaties helpt om naar medewerkers te luisteren en er direct iets mee te doen.